Sabitfikir
Künye | Yazarlar | Giriş Yap
sabitfikir - dergi

Dosya


Dosya

Kararsız Okur: Sonu olmayan romanlar ya da süper-pozisyon ile sayısız son




Toplam oy: 43

 Atom altının en küçükler dünyasına burnumuzu sokmak sonunda deterministik evrenimizi başımıza yıktı. Geçmişin şimdiye, şimdinin geleceğe kıpırdamamacasına sımsıkı bağlı olmadığını fark ettik. Hamurunda içsel bir rastgelelik barındıran bir evrenin mahsülleri olduğumuzu hayretle öğrendik. İçinde yaşadığımız evren, bizi yarınla ilgili kesin konuşmaktan bunca zamandır men ediyormuş. Kesinliğin hükmü sadece bir adım sonrası için de kalkmadı; baktığımız, dokunduğumuz, etkileşimde olduğumuz alan dışında kalan her yer olasılıklarla ve olası senaryolarla doluymuş. Kuantum fizikçilerinin "süper-pozisyon" dediği duruma göre gözlemci olmazsa tüm olası senaryolar aynı anda gerçekmiş ve canlıymış. Bir elektronun hem şurada hem de burada olma olasılığı varsa, biz bakmıyorken aynı anda her iki yerde birdenmiş - siz o elektrona elektron mikroskobuyla bakana kadar. Ormandaki ağaç hem devrilmiş hem ayaktaymış; ormana gidip o ağacı görene kadar. Schrödinger'in kutusundaki kedisi ya canlı ya ölü değilmiş, yarı canlı yarı ölü bir zombi de değilmiş, kedi aynı anda hem canlı hem ölüymüş.

 


Sonu gelmemiş filmler ve kitaplar da bu evrenin mahsülleri olduğundan o zaman her birinin yazılmamıl ama olası tüm sonları, çekilmemiş ama olası tüm son sahneleri aynı anda bu evrende canlı ve gerçek olmalı. Tüm olası sonlar süper-pozisyonda bu evrende canlı kalmaya devam etmeli.



Bu ayın dosya konusu sonu gelmeyen edebiyat uyarlaması film projeleri olunca, Kararsız Okur'a sonu gelmemiş romanları taşıyalım istedik. Önce, bir şekilde, çoğunlukla ölümün araya girmesi ile tamamlanamayan ancak elimizde kalan kısmıyla kültürel hazinenin parçası haline gelmiş romanları topladık. Bu romanların tüm olası sonları bir çeşit "süper-pozisyon"da canlı kalarak evrenin sonuna kadar bizimle olacaklar. Bu sonlar birbiriyle de etkileşerek ilk bakışta eksik duran romanları zenginleştirecekler. Sonra, ucu özellikle açık bırakılmış romanlardan da derlemeye ekleyerek sonu gelemeyen listesini çeşitlendirdik. Yazarlar açık uçları bağlama işini okurlara bırakıyor - her okur, kedinin kutusunu kendi açıp içindeki kediye bakıyor. Her okurun gördüğü farklı son, romanın değerine değer katarak romanı zenginleştiriyor. Bu ay sinemayla edebiyatın arasındaki köprüde yürüdüğümüzden, sayfanın bir kısmını da sinema kuramına ve okurların sinemadaki sanatsal deneyimlerini zenginleştireceğini düşündüğümüz kitaplara ayırdık.

 

 

 

(Görselin büyük hali için tıklayınız.)

 

 

 

 


 

 

 

Görsel: Onur Atay

Yorumlar

Yorum Gönder

Yeni yorum gönder

Diğer Dosya Yazıları

Biyografik metinlerin çok azı Stefan Zweig’ınkiler kadar “keyif”le okunur kanısındayım. Örneğin Nietzsche’yle ilgili cümleleri, ilk okuduğumdan bu yana hafızamdaki yerini koruyor: “Bir Alpler otelinin altı franklık bir pansiyonunda ya da Ligurya kıyılarında derme çatma bir yemekhane. Kayıtsız müşteriler, çoğu ‘small talk’ denen küçük sohbete dalmış orta yaşlı hanımlar.

Dünyanın farklı yerlerinden yazarlardan bahsedeceğim bir “küçük okumalar rehberi” için editörümle anlaşmıştım, ama Londra merkezli Granta dergisinin son sayısında (139. sayı) üçüncü kez Amerikan edebiyatının genç yazarları listesine yer verdiklerini gördüğümden, tüm yazıyı bu listede odaklamak istedim.

Günlük ritüeller dendiğinde kimimiz her sabah aynı saatte kalkmayı anlıyor, kimimiz evden muhakkak sağ ayakla çıkmak gibi daha çok takıntıya yaklaşan şeyleri. Bazı ritüellerin yaratıcılıkla bir bağı olduğu ve ritüelleri uygulamanın yaratıcılığı tetikleyebileceği de son yıllarda sıkça gündeme gelen iddialardan.

Britanyalı yazar Milo Yiannopoulos’un yeni kitabı Dangerous’ın (Tehlikeli), önümüzdeki aylarda ünlü yayınevi Simon&Schuster’dan çıkması bekleniyordu. Ancak yayınevi, Yiannopoulos’un radyoda pedofilleri savunan bir konuşma yapması üzerine kitabı basma kararından vazgeçti.

Charlotte Brontë'nin çağının sınırlarını aşan romanı Jane Eyre'yi bilmeyen yoktur. 1847 yılında yayınlanan bu roman Victoria dönemi İngiltere'sinde aralarında sınıf farkı bulunan iki karakter arasındaki aşkı anlatır.

Söyleşi

Tevfik Uyar’la söyleşi:


"Günümüz bilimkurgusu, bugünün teknolojilerini alıp daha da büyütmek şeklinde bir içeriğe sahip değil."


Ece KARAAĞAÇ

 

 

ŞahaneBirKitap

Hayal edin. Bir mutluluk ve özgürlük hayali olsun ama bu. Bireysel, hatta bencilce isteklerinizi de kapsasın, tüm dünyayı ve insanlığı da içine alsın. Geleceğe dikin gözünüzü, tüm tarihi, geçmişi, mitleri, efsaneleri, masalları da koyun çantanıza. Sıkıcı olmayı unutun ama, eğlenceli, alaycı, neşeli, uçucu bir hayal dünyası kurun...

FikriSabit

Fikri Sabit, Ursula K. Le Guin'le aynı fikirdedir ey okur, edebiyat her zaman küçük bir kalabalığın ilgisini çeker, geriye kalan, kitlesel olan her şey doğası gereği poptur, piyasadır.

Geçtiğimiz hafta iki edebiyat dergisi –İzafi Dergisi ile Sarnıç Öykü-, kapandığını açıkladı arka arkaya. Hemen hemen aynı anda gelen bu iki haberin, bizim edebiyat ortamımız için bir haber değeri yok, maalesef. Ne de olsa edebiyat dergisi dediğimiz, kısacık bir ömre daha doğarken hapsolmuş, solgun bir heves demek bu ülke topraklarında. Bunda hepimiz hemfikiriz.